‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) i inne publikacje przeznaczone wyłącznie dla starszych zboru (cz. 5)

‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) i inne publikacje przeznaczone wyłącznie dla starszych zboru (cz. 5)

         W tej części artykułu zamieszczamy następujące rozdziały:

         ‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) – kolejne wydania publikacji dla starszych zboru z lat 2019-2024

         Paście trzodę Bożą – wersja z roku 2025

‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) – kolejne wydania publikacji dla starszych zboru z lat 2019-2024

         W roku 2019, a więc po 9 latach, opublikowano kolejną wersję książki pt. ‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2). Kilka uwag o niej zamieściliśmy na początku czwartej części tego artykułu, w której omawialiśmy wersję z roku 2010. Podobnie jak w poprzednich wydaniach, tak i w tym we Wprowadzeniu przypomniano, że jest to publikacja „poufna”:

„3. Publikacja ta jest poufna i chroniona prawem autorskim. Otrzymuje ją każdy zamianowany starszy. Jeśli starszy zostaje skreślony (z wyjątkiem sytuacji, gdy zmienia zbór i jest zalecany do dalszego usługiwania), powinien zwrócić tę książkę zborowemu komitetowi służby, który ją zniszczy, a wszystkie jej elektroniczne kopie skasować” (Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019, kwiecień 2024, strona bez numeracji, pkt 3).

         Poniżej omawiamy tylko niektóre zagadnienia z tego podręcznika dla starszych zboru. Na końcu artykułu zamieszczamy linki do elektronicznych wersji podręczników, aby każdy chętny mógł się z nimi zapoznać osobiście.

         Ze względu na liczne wersje omawianego podręcznika porównujemy wyłącznie pierwszą i ostatnią edycję – z 2019 oraz z kwietnia 2024 roku. Obie zestawiamy z wydaniem z 2010 roku.

Korekty dotyczące krwi (transfuzji) i „odłączenia się”

         Fragment o krwi z wydania 2010 w edycji 2019, rozszerzony o słowa dotyczące „komitetu (nie sądowniczego)”, przedstawiono następująco:

         „Postępowanie, które może świadczyć o odłączeniu się: (...)

3) Ktoś zgodził się przyjąć krew i nie okazał skruchy.

Jeśli ktoś zgodził się przyjąć transfuzję krwi – być może pod bardzo silną presją – komitet (nie sądowniczy) ustali fakty i oceni postawę danej osoby. Jeżeli okazuje ona skruchę, komitet zapewni jej duchową pomoc w myśl Galatów 6:1 i Judy 22, 23. Ponieważ jest słaba duchowo, przez jakiś czas nie będzie się nadawać do specjalnych przywilejów. W niektórych wypadkach konieczne może też być odebranie jej innych przywilejów, takich jak udzielanie odpowiedzi na zebraniach zborowych oraz przedstawianie zadań na zebraniu w tygodniu. Zależnie od okoliczności komitet może również zalecić podanie na zebraniu w tygodniu następującego ogłoszenia: »Starsi zajęli się sprawą dotyczącą brata/siostry [imię i nazwisko]. Z pewnością ucieszy was wiadomość, że duchowi pasterze starają się udzielić mu/jej pomocy«. Gdyby natomiast komitet ustalił, że winowajca nie okazał skruchy, w zborze należy podać ogłoszenie dotyczące jego odłączenia się” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:3.3).

         W edycji z kwietnia 2024 roku można zauważyć kilka zmian. Dwie z nich wydają się istotne:

         „Ktoś dobrowolnie przyjmuje krew i nie okazuje skruchy.

Jeśli ktoś dobrowolnie przyjmuje transfuzję krwi (…)

W niektórych wypadkach konieczne może też być odebranie jej innych przywilejów, takich jak udzielanie odpowiedzi na zebraniach zborowych oraz przedstawianie zadań ćwiczeniowych na zebraniu w tygodniu” (jw. kwiecień 2024 rozdz. 18.3.3).

         Czy określenie „komitet nie sądowniczy” miało coś złagodzić – czy raczej poprawić wizerunek w oczach władz świeckich w sprawie transfuzji krwi? Przecież zwykły „komitet sądowniczy” często tworzą ci sami starsi, tym bardziej, gdy w zborze jest na przykład tylko trzech starszych. W rozdziale osiemnastym książki z 2019 roku termin „nie sądowniczy” pojawia się aż cztery razy. W edycji z 2010 roku występował tylko raz (s. 111) – w kontekście powołania takiego komitetu przy zamiarze przynależenia do „innej organizacji religijnej”.

Istnieją więc dwa ‘różne’ komitety:

„komitet sądowniczy” do wykluczania głosicieli;

„komitet nie sądowniczy” do orzekania o „odłączeniu się” głosicieli.

         Widzimy, że Towarzystwo Strażnica zmieniło zdanie o osobie przyjmującej transfuzję krwi. W roku 2010 była ona „winowajcą” i „grzesznikiem”, a w 2019 już tylko „daną osobą” i „słabą duchowo”. „Winowajcą” nazwano już wyłącznie tego, kto „nie okazał skruchy” (jw. 2019 rozdz. 18:3.3).

Por. ed. 2010: „Jeśli ktoś świadomie przyjął krew – być może pod bardzo silną presją – komitet ustali fakty i oceni postawę winowajcy. (…) Ponieważ grzesznik okazał słabość duchową, (…) Gdyby natomiast winowajca nie okazał skruchy, członkowie komitetu ogłoszą, że się odłączył” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2010 s. 110-111).

         „Odłączenie się”

         Oto cały tekst o „odłączaniu się”, wraz z czterema fragmentami z 2019 roku dotyczącymi „komitetu (nie sądowniczego)”, zestawionymi z ich odpowiednikami z 2010 roku:

         „Odłączenie się

1. Wykluczenie jest działaniem podjętym przez komitet sądowniczy wobec grzesznika nieokazującego skruchy, natomiast odłączenie się jest działaniem podjętym przez ochrzczonego członka zboru, który nie chce już być Świadkiem Jehowy (1 Jana 2:19; od 142). W wypadku czyjegoś odłączenia się grono starszych powinno wyznaczyć komitet (nie sądowniczy) złożony z trzech braci, którzy zbadają sprawę” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:1; podobnie ed. kwiecień 2024).

[ed. 2010 s. 110: „Grono starszych wyznaczy komitet złożony z trzech nadzorców, którzy zbadają sprawę”]

         „2. Komitet sądowniczy zajmujący się wykroczeniem wymagającym działań sądowniczych powinien przerwać postępowanie, jeśli oskarżony informuje, że postanowił się odłączyć. Jednak starsi nigdy nie powinni pytać obwinionego, czy chciałby się odłączyć. Gdy rozpatrywana sprawa jest szczególnie skomplikowana i są wątpliwości, czy ktoś się odłączył, byłoby najlepiej, żeby komitet sądowniczy poprosił o wskazówki Dział Służby. Jeżeli oskarżony jest zdecydowany się odłączyć, komitet krótko opisze domniemane wykroczenie (-a) oraz istniejące dowody. Taką notatkę należy przechowywać razem z informacją o odłączeniu się. Gdyby w przyszłości dana osoba wystąpiła z prośbą o przyłączenie, należy wtedy omówić z nią te sprawy (zob. 22:21-27)” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18.2).

[W ed. z kwietnia 2024 nie ma podkreślonego fragmentu od słów „Jeżeli oskarżony” do „te sprawy (zob. 22:21-27)”]

         „3. Postępowanie, które może świadczyć o odłączeniu się:

Ktoś zdecydowanie oświadcza, że nie chce już być Świadkiem Jehowy. Jeśli dana osoba zgadza się na spotkanie, komitet (nie sądowniczy) powinien najpierw spróbować z nią porozmawiać i udzielić jej duchowej pomocy (Gal. 6:1). Czy naprawdę nie chce być Świadkiem Jehowy, czy po prostu nie chce uczestniczyć w działalności zboru? Czy chęć odłączenia się wynika z wątpliwości lub zniechęcenia? Gdyby ktoś obstawał przy swojej decyzji, należy go poprosić, żeby wyraził to na piśmie i się podpisał. Jeśli tego nie zrobi, świadkowie jego ustnego oświadczenia powinni sporządzić krótką notatkę do poufnych dokumentów zboru i ją podpisać” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:3.1).

[W edycji z kwietnia 2024 roku nie ma słów: „Gdyby ktoś obstawał przy swojej decyzji, należy go poprosić, żeby wyraził to na piśmie i się podpisał. Jeśli tego nie zrobi, świadkowie jego ustnego oświadczenia powinni sporządzić krótką notatkę do poufnych dokumentów zboru i ją podpisać”. Dodano natomiast słowa: „Jeśli ktoś obstaje przy swojej decyzji, należy ją uznać”]

[ed. 2010 s. 110-111: „Jeśli można z nim przeprowadzić rozmowę, komitet postara się udzielić mu duchowej pomocy (Gal. 6:1)”]

         „2) Ktoś przyłącza się do innej organizacji religijnej i wyraża zamiar pozostania w niej. Gdy się okaże, że ktoś nawiązał kontakt z inną religią lub organizacją religijną i jest z nią utożsamiany, należy powołać komitet (nie sądowniczy), który zbada sprawę i postara się udzielić danej osobie duchowej pomocy. Jeżeli ktoś przyłączył się do innej religii lub organizacji religijnej i zamierza w niej pozostać, oznacza to, że się odłączył” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:3.2).

[Cytujemy tu jedyny fragment z roku 2010 zawierający słowa „nie sądowniczy”; ed. 2010 s. 111: „Gdyby wyszło na jaw, że ktoś nawiązał kontakt z inną społecznością religijną i jest z nią utożsamiany, należy powołać komitet (nie sądowniczy), który zbada sprawę i postara się udzielić danej osobie duchowej pomocy”]

         [Poniżej przytaczamy skrót całego fragmentu (por. tekst powyżej)]

         „3) Ktoś zgodził się przyjąć krew i nie okazał skruchy.

Jeśli ktoś zgodził się przyjąć transfuzję krwi – być może pod bardzo silną presją – komitet (nie sądowniczy) ustali fakty i oceni postawę danej osoby. (...)Ponieważ jest słaba duchowo, przez jakiś czas nie będzie się nadawać do specjalnych przywilejów” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:3.3).

[ed. 2010 s. 111: „Jeśli ktoś świadomie przyjął krew – być może pod bardzo silną presją – komitet ustali fakty i oceni postawę winowajcy. (...) Ponieważ grzesznik okazał słabość duchową, przez jakiś czas nie można mu powierzać w zborze specjalnych zadań”]

Korekty dotyczące „odłączenia się” z różnych powodów

         Porównajmy dwa teksty z roku 2010 i 2019:

         „Komitet sądowniczy nie będzie prowadzić dalej dochodzenia w sprawie ewentualnego grzesznego postępowania, jeśli oskarżony oświadczy, że postanowił się odłączyć” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2010 s. 110).

         „Komitet sądowniczy zajmujący się wykroczeniem wymagającym działań sądowniczych powinien przerwać postępowanie, jeśli oskarżony informuje, że postanowił się odłączyć” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18.2; por. podobnie ed. kwiecień 2024).

         Widzimy, że nowszy tekst odrzucił słowa o „grzesznym postępowaniu” osoby, która „się odłącza”, choć przecież nie każdy, kto się odłącza, musi być grzesznikiem. Czy zmiana ta wynika z koniunkturalizmu?

         Oto kolejne fragmenty z książki Paście z roku 2019:

         „4) Ktoś postępuje w sposób łamiący chrześcijańską neutralność (Izaj. 2:4; Jana 15:17-19; lv 50-53). Jeżeli ktoś wiąże się z organizacją, która nie jest neutralna, oznacza to, że się odłączył. Gdyby wykonywał pracę, która jest wyraźnie sprzeczna z zasadą neutralności, na ogół powinien otrzymać sześć miesięcy na uregulowanie spraw. Jeśli tego nie zrobi, oznacza to, że się odłączył (zob. lv 176-179)” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:3.4; podobnie ed. kwiecień 2024).

         „4. Jak najszybciej po rozważeniu sprawy komitet powinien przygotować krótki jej opis i go podpisać oraz wypełnić formularz »Powiadomienie o wykluczeniu lub odłączeniu się« (S-77) i wysłać go do Działu Służby (zob. 22:21-27). O odłączeniu się danej osoby należy poinformować grono starszych” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:4).

[W ed. z kwietnia 2024 zmieniono ten fragment: „Jak najszybciej po rozważeniu sprawy należy wypełnić formularz »Informacja o wykluczeniu, odłączeniu się lub upomnieniu« (S-77), a miejsce na wpisanie daty ogłoszenia pozostawić: puste. O odłączeniu się danej osoby należy poinformować grono starszych” (jw. kwiecień 2024, rozdz. 18:4)]

         „5. Koordynator grona starszych zatwierdzi treść ogłoszenia, które jeden ze starszych odczyta zborowi. Komunikat powinien brzmieć: »[Imię i nazwisko] nie jest już Świadkiem Jehowy«.” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:5; [podobnie ed. kwiecień 2024).

         „6. Odłączenie się jest rezultatem decyzji głosiciela, a nie komitetu, więc nie można się od tego odwołać. Dlatego odpowiednie ogłoszenie można podać na najbliższym zebraniu w tygodniu bez czekania siedmiu dni” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019 rozdz. 18:6).

[W ed. z kwietnia 2024 dodano ten fragment: „Po podaniu komunikatu w zborze komitet powinien wstawić datę ogłoszenia w formularzu »Informacja o wykluczeniu, odłączeniu się lub upomnieniu« i niezwłocznie przesłać go do Działu Służby (zob. 22:19-21)” (jw. kwiecień 2024 rozdz. 18:6)]

         W 2019 roku nic nie zmieniło się w kwestii odwołania się dla osób „odłączających się”: nadal traktowano je identycznie jak osoby wykluczone.

Całą procedurę dotyczącą „odłączania się” opisuje cytowany podręcznik pt. ‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) (2019) rozdz. 18 pkt. 1-6.

         Komitet przyłączający

         Dziwne jest to, że w przypadku „ponownego przyjęcia” do organizacji osoby, która „odłączyła się”, „komitet sądowniczy” decyduje o powrocie, a nie ten „nie sądowniczy”. Informuje o tym jeden z podręczników z roku 2015 (w roku 2020 zmieniono tę wypowiedź):

         „W wypadku czyjegoś odłączenia się grono starszych powinno wyznaczyć komitet (nie sądowniczy) złożony z trzech braci, którzy zbadają sprawę” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019, kwiecień 2024, rozdz. 18:1).

„Wykluczony albo ktoś, kto sam się odłączył, może być ponownie przyjęty do zboru, jeżeli daje wyraźne dowody skruchy oraz przez rozsądnie długi okres pokazuje, że zerwał z grzesznym postępowaniem i pragnie być w dobrych stosunkach z Jehową. (…) Gdy grono starszych otrzyma od kogoś pisemną prośbę o przyłączenie, to z osobą tą powinien porozmawiać komitet sądowniczy; jeżeli będzie to praktyczne, zajmie się tym komitet, który rozpatrywał jej sprawę” (Zorganizowani do spełniania woli Jehowy 2015 s. 142-143).

         Dlaczego „komitet sądowniczy” ma rozpatrywać później sprawę osoby, która „odłączyła się” (gdy zechce ona powrócić do zboru), skoro nie była ona sądzona?

         Dlatego w roku 2020 zmieniono tę wypowiedź wprowadzając nowy „komitet przyłączający” (ang. 2019 r.):

„Gdy grono starszych otrzyma od kogoś list z prośbą o przyłączenie, to z osobą tą porozmawia komitet przyłączający. (…) Jeżeli osoba, która prosi o przyłączenie, została wykluczona w innym zborze, spotka się z nią lokalny komitet przyłączający, utworzony w zborze, do którego teraz przychodzi ona na zebrania” (Zorganizowani do spełniania woli Jehowy 2020 s. 153).

         Uwagi dotyczące „odłączających się” chcących wytoczyć proces sądowy starszym zboru lub Towarzystwu Strażnica

Poniższe uwagi mają charakter praktyczny i odnoszą się do sytuacji osób, które rozważają wystąpienie na drogę sądową przeciwko Towarzystwu Strażnica w związku z procedurą „odłączenia się”.

         Jeśli którakolwiek z osób, które „odłączyły się”, chciałby procesować się z Towarzystwem Strażnica o cokolwiek, to nie powinna nigdy w czasie ‘dochodzenia’ przed „odłączeniem się” podpisywać jakiegokolwiek pisma sporządzonego przez kogokolwiek, ani sama nie powinna pisać niczego dla starszych zboru. Każde napisanie, że „odłączam się”, może być użyte w sądzie przeciw niej. W czasie rozmowy ze starszymi zboru należy unikać stwierdzenia, że sam „odłączam się”, gdy to oni orzekają, iż ktoś odłącza się na przykład z powodu transfuzji krwi. Z tego powodu ich sporządzone notatki nie powinny zawierać słów ‘odłączającego się’, że on „się odłącza”.

         Wspomnieliśmy wyżej, że Towarzystwo Strażnica obawia się pozwów wytaczanych przez osoby poszkodowane decyzjami „komitetów sądowniczych”, tworzonych przez starszych zboru. W krajach Europy Zachodniej i Ameryki Północnej takie procesy rzeczywiście się pojawiły. W odpowiedzi organizacja Świadków Jehowy wprowadziła określone wytyczne dla starszych, zamieszczone w książce ‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) w edycjach z 2010 i 2019 roku. Takich rad nie było jeszcze w publikacji z roku 1991. Poniżej przedstawiamy w tabeli te wytyczne z obu nowszych edycji, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych w kwietniu 2024 roku.

         Z powyższych powodów wydaje się, że „odłączanie się” głosicieli jest bezpieczniejsze i wygodniejsze dla Towarzystwa Strażnica niż proces wykluczania związany z przesłuchaniami, świadkami, ewentualnym zainteresowaniem mediów itd. Gdy zaś „odłączający się” napisze list, czy oświadczenie, o swojej postawie „odłączenia się”, to organizacja ta znajduje się w komfortowej sytuacji. Chyba że rzeczywistym celem jest sam proces „oczyszczania” z „zatwardziałych grzeszników”, jak określono to w jej podręczniku:

„Jednak starsi nigdy nie powinni pytać obwinionego, czy chciałby się odłączyć” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019, kwiecień 2024, rozdz. 18.2).

         Hazard i zmiana stanowiska

         Jedną z naniesionych korekt w nowej książce Paście z roku 2019 jest kwestia hazardu. Dopuszczenie „drobnego hazardu” oznacza dla Świadków Jehowy pewne złagodzenie dotychczasowego podejścia i pozwala na drobną rozrywkę. Niewykluczone jednak, że z czasem hazard znajdzie się na liście czynów zaliczanych do „odłączenia się”.

         Oto dwie opinie, wpierw z roku 2019, a następnie z roku 2010:

         „Starsi na ogół nie podejmują działań, gdy ktoś wyłącznie dla rozrywki zajmuje się drobnym hazardem. Jeśli jednak takie postępowanie negatywnie wpływa na stan duchowy danej osoby lub gorszy innych, należy udzielić jej rad. Jeżeli nie reaguje pozytywnie na otrzymane rady, a jej postępowanie nadal źle wpływa na nią samą lub innych, nie można jej uważać za przykładnego głosiciela w zborze (...). Jeśli okazuje się, że dana osoba uprawia hazard z chciwości – być może krzywdząc przy tym siebie lub innych – i lekceważy wielokrotnie udzielane jejrady, to należy podjąć działania sądownicze” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2019, kwiecień 2024, rozdz. 12:31).

         „Chrześcijanie powinni sięwystrzegać wszelkich form hazardu, w tym loterii (Izaj. 65:11; g02 22.74-8; w89 15.10 29). Komitet sądowniczy należy powołać wtedy, gdy ktoś nabrałzwyczaju uprawiania hazardu, nie reaguje na wielokrotnie udzielane mu rady i owładnięty chciwością, trwa w złym postępowaniu” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) 2010 s. 69).

         Pornografia – starsi zboru, słudzy pomocniczy i pionierzy

         Poniższy fragment wprowadzono dopiero w edycji książki z 2019 roku. W starszej edycji z 2010 roku nie występował, choć na marginesach można znaleźć odwołania do listu dla starszych z 10 kwietnia 2012 roku (wyd. 2010, s. 33, 36), dotyczącego pornografii. Późniejsze włączenie tej kwestii do podręcznika wywołało wyraźne poruszenie wśród byłych Świadków Jehowy, sugerując, że problem musiał przybrać na tyle poważne rozmiary, iż wymagał formalnego ujęcia:

„5. Jeśli grono starszych zdecyduje, że nie trzeba podejmować działań sądowniczych, ale sprawa dotyczy osoby zamianowanej – pioniera, sługi pomocniczego czy starszego – należy rozważyć jej kwalifikacje (zob. 8:31-33; 9:4). Grono starszych powinno przeanalizować następujące sprawy: Jaki rodzaj pornografii ktoś oglądał? Czy chodzi o kilka krótkich zdarzeń, czy o zwyczaj oglądania pornografii od wielu miesięcy lub nawet lat? Czy oglądaniu pornografii towarzyszyła masturbacja? (Zob. 12:4). Kiedy ostatni raz dana osoba oglądała materiały pornograficzne? Czy w przeszłości udzielano jej rad w tej sprawie? Czy z własnej inicjatywy zgłosiła ten problem? Jeśli dana osoba jest w związku małżeńskim, czy poinformowała o problemie swojego małżonka? Jak to wpłynęło na ich małżeństwo? Kto jeszcze wie o tym problemie? Czy dana osoba wciąż cieszy się szacunkiem tych, którzy znają sytuację? Czy ta osoba pokazuje, że bardzo chce zerwać z oglądaniem pornografii? Czy sumienie pozwala jej dalej usługiwać w zborze jako osoba zamianowana?” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2024 rozdz. 13:5).

         Niejedną osobę może zadziwić zestaw powyższych pytań. Przypomina to wszystko bardziej śledztwo prokuratorskie, niż „przeanalizowanie” sprawy.

         Czy w związku z tym szczere są poniższe słowa Towarzystwa Strażnica:

„Kiedy starsi pełnią w zborze funkcje sędziów, usilnie starają się naśladować rozsądek cechujący Jezusa. Nie chcą, by owce bały się ich niczym jakichś inkwizytorów” (Strażnica Nr 15, 1994 s. 16).

 „W jaki sposób starszy powinien podejść do kogoś, kto obrał złą drogę? Jeżeli przyjmie wyniosłą postawę, taką jak policjant w stosunku do przestępcy lub prokurator przesłuchujący podejrzanego, wywoła z pewnością niekorzystną reakcję” (Strażnica Rok XCVIII [1977] Nr 6 s. 4).

         Samobójstwo

         Jak wspomnieliśmy, temat samobójstwa nie pojawił się w podręczniku z roku 1991. Dopiero w roku 2010 podjęto ten temat.

         Czy komitet sądowniczy powinien przesłuchiwać kogoś, kto się chciał targnąć na własne życie? Oto odpowiedź:

         „USTALANIE, CZY NALEŻY POWOŁAĆ KOMITET SĄDOWNICZY

(...) PRÓBA SAMOBÓJCZA

81. Próba samobójcza może być wynikiem głębokiej rozpaczy lub ciężkiej depresji. Z osobą, która usiłowała odebrać sobie życie, starsi powinni obchodzić się delikatnie i ze współczuciem. Większość takich sytuacji nie wymaga działań sądowniczych (Ps. 88: 3, 17, 18; Prz. 15:13; Kazn. 7:7; g 4/14 6-9)” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2024, rozdz. 12:81).

W książce Paście z kwietnia 2021 roku zawarto następujące stwierdzenie:

         „JEŚLI OBWINIONY GROZI SAMOBÓJSTWEM

17. Gdy obwiniony grozi odebraniem sobie życia, być może najlepiej będzie, jeśli komitet zawiesi przesłuchanie i pomoże mu odzyskać równowagę (zob. 12:81). Starsi powinni zapewnić taką osobę, że komitet pragnie udzielić jej pomocy. Następnie powinni na podstawie Biblii i opartych na niej publikacji omówić z obwinionym temat depresji i samobójstwa (Prz. 3:11, 12; 4:13; Hebr. 12:5, 6, 11-13). Zależnie od jego stanu emocjonalnego najlepiej byłoby to zrobić dzień lub dwa dni później. Starsi mogą się przygotować, analizując artykuły pomagające okazywać wrażliwość w kontaktach z osobami cierpiącymi na depresję (g 4/14 6-9). Komitet sądowniczy nie powinien niepotrzebnie przeciągać sprawy, bo mogłoby to nadmiernie stresować obwinionego. Starsi sporządzą notatki zawierające daty rozmów z oskarżonym oraz omówione wersety biblijne i artykuły. Notatki te powinny zostać podpisane przez starszych i dołączone do pozostałych poufnych dokumentów związanych z tą sprawą (zob. 22:21-27). Jeśli komitet sądowniczy ma dodatkowe pytania dotyczące konkretnej sprawy, powinien skontaktować się z Działem Służby” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2021, rozdz. 15:17).

         Podkreślony fragment, to znaczy: „Starsi sporządzą notatki zawierające daty rozmów z oskarżonym oraz omówione wersety biblijne i artykuły. Notatki te powinny zostać podpisane przez starszych i dołączone do pozostałych poufnych dokumentów związanych z tą sprawą (zob. 22:21-27)”, został usunięty w Paście w edycji z października 2021 roku i kwietnia 2022. Dlaczego? Być może Towarzystwo Strażnica nie chciało by w jego dokumentach istniał ślad, że ‘psychicznie molestowano’ osobę, która później popełniła samobójstwo.

Czy Salę Królestwa można udostępnić na uroczystości pogrzebowe samobójcy? Oto odpowiedź:

„9) Zatwierdza udostępnianie Sali Królestwa na uroczystości ślubne i pogrzebowe (zob. 27:6). Uwaga: O tym, czy w Sali Królestwa może się odbyć pogrzeb głosiciela, który popełnił samobójstwo, decyduje grono starszych (zob. 1:2.23 – [2. Do obowiązków grona starszych należy: (…) Ustalanie, czy w Sali Królestwa może się odbyć pogrzeb głosiciela, który popełnił samobójstwo. Taka uroczystość ma na celu pocieszyć pogrążonych w smutku członków rodziny i przyjaciół (zob. 2:3.9; w02 15.6 30, 31).])” (Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2024, rozdz. 2:3.9).

         Analizowanie kwalifikacji starszych zboru

         Do niedawna starsi zboru, słudzy pomocniczy, pionierzy i członkowie ich rodzin nie mogli studiować na uczelni wyższej, choć zakaz bywał omijany. Procedura dotycząca tej kwestii została po raz pierwszy opisana w książce Paście w 2019 roku, a w edycji z 2021 roku utrzymano te wytyczne i częściowo je zradykalizowano w 2024. Wcześniej podobne wskazówki pojawiły się w liście dla starszych zboru z 6 marca 2012 roku:

„SYTUACJE, W KTÓRYCH MOŻE ZACHODZIĆ POTRZEBA PRZEANALIZOWANIA KWALIFIKACJI ZAMIANOWANEGO BRATA (...)

On sam albo ktoś z jego domowników dąży do zdobycia wyższego wykształcenia. Jeśli zamianowany brat, jego żona lub dzieci dążą do zdobycia wyższego wykształcenia, to czy swoim stylem życia pokazuje on, że sprawy Królestwa stawia na pierwszym miejscu? Czy uczy członków rodziny, żeby dawali pierwszeństwo sprawom Królestwa? Czy respektuje to, co wierny niewolnik publikuje na temat zagrożeń związanych z wyższym wykształceniem? Czy jego wypowiedzi i postępowanie świadczą o tym, że jest człowiekiem duchowym? Jak patrzy na niego zbór? Dlaczego on lub jego domownicy zabiegają o wyższe wykształcenie? Czy mają cele teokratyczne? Czy zabieganie o wyższe wykształcenie nie przeszkadza im w regularnej obecności na zebraniach, braniu znaczącego udziału w służbie kaznodziejskiej lub innych zajęciach duchowych?” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2021, rozdz. 8:30).

         W edycji z 2024 roku zmieniono sformułowanie wprowadzające ten fragment, zastępując ogólne „może zachodzić potrzeba” wyraźnym poleceniem: „trzeba przeanalizować”:

„SYTUACJE, W KTÓRYCH TRZEBA PRZEANALIZOWAĆ KWALIFIKACJE ZAMIANOWANEGO BRATA” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2024, rozdz. 8:30).

         Nie sposób prześledzić wszystkich zmian wprowadzanych w książce Paście po roku 2010, a tym bardziej w latach 2019-2024. Dlatego szczegółowe analizy pozostawiamy tym, dla których jest to naprawdę istotne.

         Zaznaczamy, że tych korekt było tak wiele, że Towarzystwo Strażnica przed wydaniem kolejnej edycji książki Paście publikuje listy informujące o wszystkich nowych zmianach. Na przykład list Ogłoszenia i przypomnienia kwiecień 2024 (część dla starszych zboru) zawiera między innymi takie słowa:

         „Poniżej zamieszczamy wykaz ważnych zmian w stosunku do wcześniejszej wersji: Ogólne

Zmiany w sposobie zajmowania się poważnymi wykroczeniami, przedstawione w filmowym Sprawozdaniu Ciała Kierowniczego nr 2/2024, będą uwzględnione w przyszłym zrewidowanym wydaniu książki ‘Paście’” (s. 1 [wymieniono też zmiany do 6 rozdziałów]).

https://sjwp.pl/informacje-prosto-z-kanalu/ogloszenia-i-przypomnienia-kwiecien-2024/msg256865/#msg256865

         Oto link do kilku elektronicznych edycji książki pt. ‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2):

‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) luty 2019.

‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) październik 2020.

‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2023.

‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) październik 2023.

‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2024.

https://wtsarchive.com/pub/sfl-p_pascie-trzode-boza-2019

“Shepherd the Flock of God” – 1 Peter 5:2 styczeń 2019.

https://wtsarchive.com/pub/sfl-e_shepherd-the-flock-of-god-2019

[W Internecie dostępne są też inne edycje angielskie]

         Widzimy, jak wiele razy Towarzystwo Strażnica zmieniało swoje nauki dotyczące wykluczania oraz podręczniki, które są ‘prawem kanonicznym’ dla starszych zboru. Jesteśmy przekonani, że ‘prawodawstwo’ Świadków Jehowy nadal będzie zmieniane. Organizacja ta co jakiś czas dostosowuje swoje wymagania do zwyczajów i praw świeckich obowiązujących w różnych krajach. Na przykład w roku 2024 głośno było o wyrejestrowaniu Świadków Jehowy w Norwegii, co wiązało się między innymi z utratą przez nich subwencji rządowych. Powodem tego było zbyt restrykcyjne ich zachowanie wobec osób wykluczonych i odłączających się od nich (stosowanie ostracyzmu i „unikania”). Prócz tego grzeszność wśród głosicieli tej organizacji wzrasta, jak i liczba wykluczanych, co powoduje, że Towarzystwo Strażnica ciągle musi nadążać za pomysłami swoich usuwanych głosicieli (np. grożenie samobójstwem, sądem lub powoływanie się na depresję).

Paście trzodę Bożą – wersja z roku 2025

         We wrześniu 2025 roku ukazały się nowe, angielska i polska, wersje książki książki Paście. Ma ona tylko 160 stron (ang. 155), a nie 290, jak edycja z roku 2024. Zmieniono jej tytuł, usuwając słowa 1 Piotra 5:2.

         W związku ze zmianą nauki dotyczącej zdobywania wyższego wykształcenia w wersji z roku 2025 usunięto cały fragment odnoszący się do tego zagadnienia (patrz powyżej ‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2024, rozdz. 8:30).

Oto przykład zaostrzenia sankcji dotyczących kontaktów z osobami, które przestały być Świadkami Jehowy:

2024 r.

„Gdyby jakiś głosiciel był znany z utrzymywania nieuzasadnionych kontaktów z krewnymi, którzy zostali wykluczeni lub się odłączyli, ale nie mieszkają z nim pod jednym dachem, starsi powinni z nim porozmawiać i udzielić mu rad opartych na Biblii. Omówią z nim myśli z książki Bądź blisko Jehowy, strona 241. Jeśli wyraźnie widać, że w tej sprawie chrześcijanin lekceważy ducha zasad leżących u podstaw postanowienia o wykluczeniu i nie reaguje na rady, to nie nadaje się do otrzymania w zborze przywilejów powierzanych przykładnym głosicielom. Nie zostaną podjęte wobec niego działania sądownicze, chyba że będzie utrzymywał z taką osobą kontakty na płaszczyźnie duchowej lub otwarcie krytykował decyzję o wykluczeniu” (‘Paście trzodę Bożą’ (1 Piotra 5:2) kwiecień 2024, rozdz. 12:17,1).

         2025 r.

„22. Jeśli ktoś mimo wielokrotnych rad w dalszym ciągu utrzymuje kontakty z krewnym, który propaguje odstępcze nauki bądź złe postępowanie, należy utworzyć komitet (2 Jana 9-11; Obj. 2:20; zob. A:42)” (Paście trzodę Bożą wrzesień 2025, Dodatek A, pkt 22).

         Chociaż w 2024 roku dopuszczono, zgodnie z własnym sumieniem i chęcią, witanie osób wykluczonych i tych, które się odłączyły, nadal obowiązuje zakaz „utrzymywania z nimi kontaktów towarzyskich”:

„21. Nieuzasadnione kontakty z osobami, które zostały usunięte ze zboru lub takimi, które się odłączyły.Jest różnica między zwykłym przywitaniem kogoś, kto jest usunięty ze zboru lub kto się odłączył, a utrzymywaniem z nim kontaktów towarzyskich (w24.08 ss. 30, 31, ak. 14, 15). Jeśli ktoś mimo wielokrotnych rad w dalszym ciągu świadomie utrzymuje nieuzasadnione kontakty z kimś, kto został usunięty ze zboru lub się odłączył, a nie jest jego krewnym, należy utworzyć komitet (1 Kor. 5:11, 13)” (Paście trzodę Bożą wrzesień 2025, Dodatek A, pkt 21).

         W nowej książce wprowadzono dwa etapy usuwania ze zboru nieletnich, podobnie jak opisano to w sierpniu 2024 (patrz Strażnica sierpień 2024 s. 24-25):

„30. Jeśli mimo pomocy ze strony dwóch starszych i chrześcijańskiego(-ch) rodzica(-ów) małoletni dalej będzie źle postępował, to z małoletnim i jego chrześcijańskim(i) rodzicem(-ami) spotka się komitet (zob. 7:4-15). Jeżeli małoletni nie okaże skruchy, zostanie usunięty ze zboru” (Paście trzodę Bożą wrzesień 2025, rozdz. 7:30; patrz też 7:28-31).

         Zgodnie z informacją ze Strażnicy z 2024 roku w książce Paście określenia „wykluczenie” i „komitet sądowniczy” zastąpiono poniżej wymienionymi terminami:

„O takich osobach nie będziemy już mówić, że zostały wykluczone. W myśl słów Pawła z 1 Listu do Koryntian 5:13 będziemy mówić, że zostały usunięte ze zboru. Nie będziemy też mówić o przyłączeniu do zboru, tylko o ponownym przyjęciu” (Strażnica sierpień 2024 s. 27, przypis).

„Wcześniej tę grupę braci nazywaliśmy komitetem sądowniczym. Ponieważ jednak sądzenie to tylko jeden z aspektów ich zadania, nie będziemy już używać tego określenia. Będziemy po prostu mówić o komitecie starszych” (Strażnica sierpień 2024 s. 21, przypis).

         W książce usunięto całe zagadnienie związane z „naznaczaniem nieporządnych”, które było omawiane w edycji z roku 2024 (patrz 12:76-79). Nauka ta została zmieniona (patrz Strażnica sierpień 2024 s. 7).

         W sprawie sądzonych grzesznych głosicieli, którzy grożą samobójstwem, napisano niewiele. Szczegółowe sprawy nie zostały opisane, jak omówiono je we wcześniejszych edycjach tej książki:

         „22. Jeśli dana osoba grozi, że popełni samobójstwo. Komitet powinien wstrzymać zajmowanie się sprawą i skupić się na tym, żeby pomóc danej osobie odzyskać równowagę emocjonalną (zob. 2:18). Jeśli komitet ma jakiekolwiek pytania, powinien skontaktować się z Działem Służby” (Paście trzodę Bożą wrzesień 2025 6:22).

         Podobnie skrócono wypowiedzi dotyczące sprawy, gdy ktoś grozi podjęciem kroków prawnych za to, że jest sądzony przez komitet starszych:

         „KIEDY SKONTAKTOWAĆ SIĘ Z BIUREM ODDZIAŁU (…)

3. Jeśli to możliwe, dwóch starszych powinno niezwłocznie zadzwonić do Działu Prawnego w następujących sytuacjach: (…)

5) Groźba podjęcia lub podjęcie działań prawnych przeciwko organizacji, miejscowemu zborowi lub któremuś ze starszych w związku z jakąś sprawą zborową.” (Paście trzodę Bożą wrzesień 2025 12:3.5).

         „4. Jeśli to możliwe, dwóch starszych powinno niezwłocznie zadzwonić do Działu Służby w następujących sytuacjach: (…)

2) Urzędnicy państwowi, instytucje naukowe, media, organizacje pozarządowe kontaktują się ze starszymi w kwestii statusu jakiegoś głosiciela w zborze lub załatwienia jakiejś sprawy teokratycznej przez zbór albo zajęcia się przez komitet starszych jakąś sprawą (obecnie lub w przeszłości)” (Paście trzodę Bożą wrzesień 2025 12:4.1).

         Oto sankcje nakładane na powracających do zboru zwykłych Świadków Jehowy:

„GDY PODJĘTO DECYZJĘ O PONOWNYM PRZYJĘCIU

9.W każdym przypadku ponownego przyjęcia należy nałożyć ograniczenia. Mogą one dotyczyć tego, że dana osoba nie będzie odpowiadać na zebraniach i przedstawiać zadań ćwiczeniowych na zebraniu w tygodniu. Komitet powinien ponownie zaprosić daną osobę do pomieszczenia i przekazać jej decyzję o ponownym przyjęciu. Komitet powinien dodatkowo:

1) Poinformować ją, że może uczestniczyć w służbie kaznodziejskiej.

2) Poinformować ją o nałożeniu tymczasowych ograniczeń oraz o dacie następnego spotkania z komitetem, aby omówić jej postępy.

3) Poinformować ją, że do czasu podania ogłoszenia o ponownym przyjęciu powinna zachowywać się jak osoba usunięta ze zboru.

4) Udzielić biblijnych rad i zachęt, żeby mogła dalej robić postępy duchowe.

5) Pomodlić się z nią przed zakończeniem spotkania.

10. Po spotkaniu należy zadbać o następujące sprawy:

1) Poinformować grono starszych (zob. 17:6).

2) Podać w zborze ogłoszenie. Zanim na najbliższym zebraniu w tygodniu któryś starszy odczyta w zborze ogłoszenie, powinien je zatwierdzić koordynator grona starszych. Ogłoszenie powinno brzmieć następująco: »[Imię i nazwisko] ponownie jest Świadkiem Jehowy«. Nie należy ogłaszać, jakie nałożono ograniczenia.

3) Po podaniu ogłoszenia przewodniczący komitetu powinien uaktualnić formularz Informacja o usunięciu, odłączeniu się lub upomnieniu (S-77), wpisując na nim datę ogłoszenia.

4) Przewodniczący powinien wysłać do Działu Służby wiadomość zawierającą 1) pełne imię i nazwisko danej osoby, 2) datę urodzenia, 3) datę chrztu oraz 4) datę ogłoszenia ponownego przyjęcia.

11. Komitet powinien nadal udzielać tej osobie pomocy duchowej. Robiąc to, powinien pamiętać o następujących sprawach:

1) Jeśli dana osoba odzyskuje zdrowie duchowe, komitet nie powinien opóźniać zdejmowania ograniczeń. W większości wypadków niektóre lub nawet wszystkie ograniczenia powinny być zdjęte przed upływem wielu miesięcy.

2) Ustalić, czy należy zorganizować kurs biblijny” (Paście trzodę Bożą wrzesień 2025, rozdz. 8:9-11).

         Z powyższego wynika, że sankcje na osobę, która powraca do zboru, „powinny być zdjęte przed upływem wielu miesięcy”!

Jak widać, nie przypomina to wszystko powrotu „syna marnotrawnego” z przypowieści Jezusa.

         Książka Paście (2025) jest dostępna, jak wcześniejsze edycje, pod poniższym linkiem:

https://wtsarchive.com/pub/sfl-p_pascie-trzode-boza-2019

         W roku 2026 Towarzystwo Strażnica zamieściło taką oto uwagę dotyczącą starszych zboru:

„Co więcej, starsi nie powinni próbować wyczytać ze wskazówek teokratycznych więcej, niż one tak naprawdę zawierają. Na przykład nie będą wyrywać zdań z kontekstu, żeby uzasadnić nimi własny punkt widzenia” (Strażnica maj 2026 s. 31).

         Na zakończenie składam podziękowanie J. Romanowskiemu i K. Kozakowi za pomoc w tworzeniu tego tekstu.